Doppelte Haushaltsführung w praktyce — poradnik
Czym jest doppelte Haushaltsführung?
Podwójne gospodarstwo domowe, po niemiecku doppelte Haushaltsführung, to sytuacja, w której pracownik utrzymuje własne gospodarstwo domowe poza miejscem pierwszej pracy i jednocześnie mieszka przy tym miejscu pracy. Podstawą jest § 9 ust. 1 zd. 3 pkt 5 EStG, który pozwala uwzględnić niezbędne dodatkowe koszty takiej sytuacji jako Werbungskosten.
To jedna z najczęstszych sytuacji Polaków pracujących w Niemczech: rodzina i dom zostają w Polsce, a przy niemieckim zakładzie pracy wynajmowany jest pokój, mieszkanie albo miejsce w kwaterze pracowniczej. Przepis nie wymaga, żeby główne gospodarstwo znajdowało się w Niemczech.
Odliczenie nie działa jednak automatycznie. Ustawa i wytyczne opisują warunki, których spełnienie trzeba wykazać. Ten kalkulator porządkuje te warunki i przelicza możliwe koszty, ale nie orzeka o prawie do odliczenia i nie zastępuje oceny urzędu.
Jakie warunki trzeba spełnić?
Zgodnie z § 9 ust. 1 zd. 3 pkt 5 zd. 2 EStG podwójne gospodarstwo istnieje tylko wtedy, gdy pracownik poza miejscem pierwszej pracy utrzymuje własny Hausstand i jednocześnie mieszka w miejscu pierwszej pracy. Oba warunki muszą być spełnione równocześnie, a nie jeden po drugim.
Wytyczne BMF z 25 listopada 2020 r. dodają praktyczne kryteria. Główne mieszkanie uznaje się za położone poza miejscem pierwszej pracy, gdy nie da się z niego codziennie w rozsądny sposób dotrzeć do pracy; przy odległości powyżej 50 km przyjmuje się to co do zasady. Drugie mieszkanie musi być potrzebne z powodu pracy, co zwykle wykazuje się istotnym skróceniem drogi lub czasu dojazdu.
Kalkulator zaczyna od siedmiu pytań właśnie o te warunki. Odpowiedzi porządkują sytuację w jeden z trzech stanów, ale żaden z nich nie jest decyzją podatkową.
Co oznacza własny Hausstand?
Zgodnie z § 9 ust. 1 zd. 3 pkt 5 zd. 3 EStG własny Hausstand wymaga dwóch rzeczy jednocześnie: dysponowania mieszkaniem oraz finansowego udziału w kosztach prowadzenia gospodarstwa domowego. Sam fakt posiadania adresu nie wystarcza.
Wytyczne BMF wskazują, że mieszkanie może przysługiwać z prawa własnego jako właścicielowi lub najemcy, albo z prawa wspólnego lub pochodnego jako małżonkowi, partnerowi, osobie bliskiej czy współmieszkańcowi. Nie wystarczy natomiast bezpłatne zajmowanie jednego lub kilku pokoi w gospodarstwie rodziców ani bezpłatne udostępnienie mieszkania w domu rodziców.
Wytyczne zaznaczają wprost, że u pełnoletnich dzieci mieszkających u rodziców udziału finansowego nie można zakładać z góry — trzeba go wykazać.
Jak udowodnić udział finansowy?
Wytyczne BMF wprowadzają praktyczny punkt odniesienia: jeżeli świadczenia pieniężne pracownika przekraczają 10% regularnych, bieżących kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, przyjmuje się, że udział finansowy jest wyższy niż kwota bagatelna. Do tych kosztów zalicza się między innymi czynsz, opłaty eksploatacyjne oraz wydatki na żywność i inne rzeczy codziennego użytku.
Ten próg nie jest jednak warunkiem ustawowym ani granicą zamykającą sprawę. Wytyczne wprost dopuszczają wykazanie wystarczającego udziału w inny sposób, gdy świadczenia są niższe. Wynik poniżej 10% nie oznacza więc automatycznie braku własnego gospodarstwa, ale zwykle oznacza konieczność zebrania mocniejszych dowodów.
W praktyce warto zachować potwierdzenia przelewów z opisem, dowody zakupów na rzecz gospodarstwa, rozliczenia mediów oraz umowę najmu lub akt własności. Kalkulator liczy udział procentowy z podanych przez Ciebie kwot i komentuje wynik ostrożnie, bez rozstrzygania sprawy.
Czy dom rodzinny w Polsce może być głównym gospodarstwem?
Przepis nie ogranicza położenia własnego Hausstandu do terytorium Niemiec. Dom albo mieszkanie w Polsce może być głównym gospodarstwem domowym, jeżeli spełnia te same warunki co gospodarstwo w Niemczech: pracownik dysponuje mieszkaniem, uczestniczy finansowo w kosztach jego prowadzenia i pozostaje ono ośrodkiem jego interesów życiowych.
Sam meldunek w Polsce nie wystarcza. Nie wystarcza też samo pozostawanie w związku małżeńskim z osobą mieszkającą w Polsce — wytyczne przewidują jedynie ułatwienie dowodowe przy niektórych klasach podatkowych, a nie automatyczne prawo do odliczenia. Urząd może pytać o częstotliwość pobytów, więzi rodzinne i społeczne, prowadzenie gospodarstwa oraz rzeczywisty udział w jego kosztach.
Przy gospodarstwie w Polsce szczególnie ważne są dokumenty: umowa lub akt własności, potwierdzenia przelewów, rachunki za media, dowody podróży. Kalkulator nie ocenia rezydencji podatkowej ani zakresu obowiązku podatkowego.
Drugie mieszkanie przy pracy w Niemczech
Drugim mieszkaniem może być samodzielne mieszkanie, pokój, kwatera pracownicza albo miejsce w mieszkaniu współdzielonym. Liczba noclegów nie ma znaczenia — wytyczne BMF mówią o tym wprost. Znaczenie ma to, czy mieszkanie jest utrzymywane z powodu pracy i czy znajduje się w miejscu pierwszej pracy albo w jego pobliżu.
Dla uproszczenia przyjmuje się, że drugie mieszkanie leży jeszcze w miejscu pierwszej pracy, gdy najkrótsze połączenie drogowe do zakładu nie przekracza 50 km. Przy większej odległości bada się, czy praca jest osiągalna w rozsądnym czasie — za taki uznaje się zwykle dojazd do godziny w jedną stronę.
Jeżeli mieszkanie jest własnością pracownika, uwzględnia się rzeczywiste koszty jego używania, w tym odpisy amortyzacyjne, odsetki od kredytu, naprawy i opłaty — również w ramach tego samego limitu miesięcznego.
Limit 1000 EUR miesięcznie
Zgodnie z § 9 ust. 1 zd. 3 pkt 5 zd. 4 EStG jako koszty zakwaterowania przy podwójnym gospodarstwie można uwzględnić rzeczywiste wydatki na używanie mieszkania, najwyżej jednak 1000 EUR miesięcznie przy mieszkaniu położonym w Niemczech. Dla mieszkań poza Niemcami ustawa przewiduje odrębną granicę, której ten kalkulator nie stosuje.
Wytyczne BMF podkreślają, że 1000 EUR jest kwotą miesięczną i nie przelicza się jej na dni kalendarzowe. Miesiąc niepełny nie obniża więc dostępnego limitu. Limit przysługuje co do zasady odrębnie dla każdego podwójnego gospodarstwa pracownika, a przy wspólnym drugim mieszkaniu dwojga pracujących osób każda z nich rozlicza własne, faktycznie poniesione koszty w ramach własnego limitu.
Wytyczne dopuszczają też przeniesienie limitu między miesiącami: jeżeli w danym miesiącu limit nie został wykorzystany, niewykorzystaną część można rozliczyć w innych miesiącach istnienia tego podwójnego gospodarstwa w tym samym roku kalendarzowym. Kalkulator stosuje dokładnie tę zasadę, a nie własny sposób kompensacji.
Kwota przekraczająca dostępny limit nie jest stratą ani błędem. To po prostu część kosztów, której ta kategoria nie obejmuje.
Co mieści się w limicie zakwaterowania?
Wytyczne BMF wymieniają wprost, że limit obejmuje wszystkie powstające koszty używania drugiego mieszkania: czynsz, opłaty eksploatacyjne, koszty bieżącego sprzątania i pielęgnacji, Zweitwohnungsteuer, Rundfunkbeitrag, opłaty najmu lub dzierżawy miejsc postojowych dla pojazdów oraz opłaty za prawo do szczególnego korzystania, na przykład z ogrodu, o ile ponosi je sam pracownik.
Osobno wynajmowane miejsce garażowe również wchodzi do limitu i nie może być rozliczone dodatkowo jako inny niezbędny koszt. Odwrotnie działa prowizja pośrednika za wynajem drugiego mieszkania — wytyczne traktują ją jako koszt przeprowadzki, odliczalny dodatkowo i poza rachunkiem limitu.
Poza limitem pozostaje też domowe biuro w drugim mieszkaniu, którego rozliczenie podlega odrębnym przepisom. Jeżeli otrzymasz zwrot części kosztów, na przykład rozliczenie opłat eksploatacyjnych, zmniejsza on koszty zakwaterowania w momencie jego otrzymania.
| Pozycja | W limicie 1000 EUR | Poza limitem |
|---|---|---|
| Czynsz i opłaty eksploatacyjne | tak | — |
| Rundfunkbeitrag i Zweitwohnungsteuer | tak | — |
| Miejsce postojowe lub garaż | tak | — |
| Bieżące sprzątanie i pielęgnacja | tak | — |
| Meble i wyposażenie | nie | tak, jako osobna kategoria |
| Prowizja pośrednika za najem | nie | tak, jako koszt przeprowadzki |
Wyposażenie poza limitem
Wytyczne BMF wprost wyłączają z limitu zakwaterowania wydatki na sprzęty domowe, przedmioty wyposażenia i narzędzia pracy, którymi urządzone jest drugie mieszkanie. Koszty niezbędnego urządzenia i wyposażenia mogą być uwzględnione jako inne niezbędne dodatkowe koszty podwójnego gospodarstwa, o ile nie są zawyżone.
Wytyczne przewidują też uproszczenie: jeżeli łączne koszty nabycia urządzenia i wyposażenia, bez narzędzi pracy, nie przekraczają 5000 EUR wraz z podatkiem od wartości dodanej, przyjmuje się, że są to niezbędne dodatkowe koszty. To uproszczenie dotyczy oceny niezbędności, a nie sposobu i momentu rozliczenia poszczególnych zakupów.
Koszty wyposażenia mogą wymagać rozłożenia w czasie zależnie od rodzaju i wartości przedmiotów. Kalkulator sumuje wpisane wydatki, ale nie podejmuje decyzji o amortyzacji.
Jeżeli mieszkanie jest wynajęte z meblami, czynsz przekracza limit, a umowa nie rozdziela opłaty za mieszkanie i za wyposażenie, wytyczne przewidują podział czynszu w drodze oszacowania. Kalkulator takiego podziału nie wykonuje.
Cotygodniowe Familienheimfahrten
Za drogę z miejsca pierwszej pracy do własnego Hausstandu i z powrotem przysługuje Entfernungspauschale liczona od odległości w jedną stronę. W 2026 roku stawka wynosi 0,38 EUR za każdy pełny kilometr, licząc od pierwszego kilometra. W 2025 roku pierwsze 20 kilometrów liczono po 0,30 EUR, a dalsze po 0,38 EUR.
Roczny limit 4500 EUR znany z codziennych dojazdów nie obowiązuje przy powrotach do domu. Wynika to z konstrukcji przepisu: § 9 ust. 1 zd. 3 pkt 5 zd. 7 EStG odsyła wyłącznie do zdań 3–5 punktu 4, a limit znajduje się w zdaniu 2. Wytyczne BMF potwierdzają to wprost.
Powroty samochodem udostępnionym podatnikowi w ramach źródła przychodów nie są uwzględniane w ogóle. Przy przelotach ryczałt nie ma zastosowania i przyjmuje się rzeczywiste wydatki pracownika. Zwolnione podatkowo świadczenia pracodawcy na powroty pomniejszają kwotę odliczenia.
Przy transporcie publicznym § 9 ust. 2 zd. 2 EStG pozwala wykazać rzeczywiste wydatki w części, w jakiej przewyższają one kwotę odliczalną jako Entfernungspauschale — ale porównanie dotyczy sumy z całego roku kalendarzowego, także z przejazdów spoza podwójnego gospodarstwa. Ten kalkulator nie liczy codziennych dojazdów z drugiego mieszkania do pracy, więc domyślnie zostawia ryczałt jako wynik i pokazuje koszt biletów wyłącznie informacyjnie. Porównanie uruchamiamy dopiero po wyraźnym potwierdzeniu, że podana kwota obejmuje pełny rok i wszystkie takie przejazdy.
Codzienne dojazdy z drugiego mieszkania do pracy to zupełnie inna kategoria. Nie wolno ich mieszać z powrotami do domu ani liczyć dwa razy.
Jedna podróż tygodniowo — co to oznacza?
Ustawa pozwala odliczyć koszty tylko jednej Familienheimfahrt tygodniowo. Nie oznacza to jednak automatycznych 52 podróży w roku. Rozliczyć można wyłącznie podróże faktycznie wykonane, a wytyczne LStR mówią wprost o jednej rzeczywiście wykonanej podróży do domu w tygodniu.
W praktyce liczba powrotów bywa niższa: urlop spędzony gdzie indziej, wyjazd rodziny do Niemiec, choroba, dyżur albo tygodnie bez podróży zmniejszają tę liczbę. Kalkulator nie podpowiada 52 i nie dolicza niczego samodzielnie — liczbę powrotów podajesz sam.
Kalkulator wyznacza górną granicę z kalendarza: liczy tygodnie, od poniedziałku do niedzieli, które przecina podany okres podwójnego gospodarstwa. Okres rozpoczęty w środku tygodnia zajmuje ten tydzień w całości, więc pięć tygodni kalendarzowych pozwala rozliczyć pięć powrotów. To zabezpieczenie narzędzia wyprowadzone wprost z reguły tygodniowej, a nie osobna norma ustawowa.
Sama liczba tygodni nie potwierdza, że każda podróż spełnia warunki. Kalkulator sprawdza wyłącznie limit jednej podróży tygodniowo — kwalifikację i faktyczne wykonanie każdego powrotu oceniasz samodzielnie.
Wytyczne przewidują jeszcze jeden przypadek: jeżeli pracownik z powodów zawodowych nie może odbyć podróży do domu, kosztem mogą być podróże odwiedzinowe osób mieszkających z nim w głównym mieszkaniu. Kalkulator nie liczy tej odrębnej kategorii.
Diety przez pierwsze trzy miesiące
Przy podwójnym gospodarstwie przysługują diety krajowe: 28 EUR za każdy dzień 24-godzinnej nieobecności oraz po 14 EUR za dzień przyjazdu i dzień wyjazdu. Wynika to z § 9 ust. 4a zd. 3 EStG, a zdanie 12 tego przepisu rozciąga te reguły na podwójne gospodarstwo w zakresie nieobecności we własnym Hausstandzie.
Odliczenie diet jest ograniczone do pierwszych trzech miesięcy dłuższej działalności w tym samym miejscu. Po tym okresie diety nie przysługują — w zestawieniu urzędowym pozycja od czwartego miesiąca jest pusta. Kalkulator nie nalicza więc diet za cały rok, nawet jeżeli drugie mieszkanie jest utrzymywane przez dwanaście miesięcy.
Jeżeli pracodawca zapewnia posiłki, dietę pomniejsza się o 20% za śniadanie oraz po 40% za obiad i kolację, licząc te procenty od stawki pełnodobowej. Daje to odpowiednio 5,60 EUR, 11,20 EUR i 11,20 EUR. Pomniejszenie nie może przekroczyć diety ustalonej dla danego dnia, więc dzień w pełni zaopatrzony daje po prostu zero.
Dlatego posiłki wpisujesz osobno dla pełnych dni i osobno dla dni przyjazdu oraz wyjazdu. Każda grupa dni jest rozliczana niezależnie i niezależnie domykana na zerze. Dzień przyjazdu z zapewnionym śniadaniem, obiadem i kolacją daje 0 EUR, ale nie zabiera niczego z diety należnej za pełny dzień: przy jednym takim dniu przyjazdu i jednym pełnym dniu bez posiłków wynikiem jest 28 EUR, a nie 0 EUR.
Zwolnione podatkowo zwroty za wyżywienie wyłączają odliczenie w odpowiadającym im zakresie. Kalkulator odejmuje je od sumy obu grup, już po pomniejszeniach za posiłki, i nigdy nie schodzi poniżej zera.
Przerwa czterotygodniowa a nowy okres diet
Zgodnie z § 9 ust. 4a zd. 7 EStG przerwa w działalności w tym samym miejscu powoduje rozpoczęcie okresu na nowo, jeżeli trwa co najmniej cztery tygodnie. Po takiej przerwie może więc zacząć biec kolejny trzymiesięczny okres diet.
Przepis nie różnicuje przyczyny przerwy. Znaczenie ma jej długość i to, że dotyczy działalności w tym samym miejscu. Ocena, czy przerwa rzeczywiście spełniła ten warunek, należy do pracownika i do urzędu.
W kalkulatorze drugi okres otwiera się wyłącznie po świadomym potwierdzeniu przerwy przez użytkownika. Bez tego potwierdzenia liczba dni kwalifikujących się jest ograniczona do jednego okresu trzech miesięcy, czyli najwyżej 92 dni.
Zwroty kosztów przez pracodawcę
Pracodawca może zwrócić część kosztów podwójnego gospodarstwa w sposób zwolniony z podatku. W takim zakresie odliczenie tych samych kosztów w zeznaniu nie przysługuje — inaczej ta sama kwota zostałaby uwzględniona dwa razy.
Dotyczy to kosztów zakwaterowania, powrotów do domu i wyżywienia. Przy powrotach zwolnione świadczenia pracodawcy zalicza się na poczet Entfernungspauschale. Przy dietach § 9 ust. 4a zd. 11 EStG wyłącza odliczenie w zakresie otrzymanych zwolnionych zwrotów. Zwrot części opłat eksploatacyjnych zmniejsza koszty zakwaterowania w momencie jego otrzymania.
Kalkulator pokazuje zwroty osobno: najpierw sumę kosztów przed zwrotami, potem kwotę zwrotów, a na końcu wynik. Wynik nie może spaść poniżej zera.
Arbeitnehmer-Pauschbetrag 1230 EUR
Zgodnie z § 9a EStG każdemu pracownikowi przysługuje Arbeitnehmer-Pauschbetrag w wysokości 1230 EUR rocznie. Jest to automatyczna kwota kosztów pracowniczych, uwzględniana bez przedstawiania jakichkolwiek rachunków.
Nie dostajesz 1230 EUR i Finanzamt nie zabiera Ci 1230 EUR. Kwoty tej nie dodaje się także do wyliczonych kosztów podwójnego gospodarstwa. Ryczałt działa jak próg: dopóki wszystkie Werbungskosten razem nie przekroczą 1230 EUR, wykazanie ich nie zmienia niczego w porównaniu ze stanem domyślnym, bo system i tak uwzględnia tę kwotę.
Dopiero nadwyżka ponad 1230 EUR ma dodatkowy efekt podatkowy. Przy podwójnym gospodarstwie próg jest zwykle przekraczany bardzo szybko, ale sama nadwyżka nie jest kwotą zwrotu podatku.
Dlaczego wynik nie jest zwrotem podatku?
Werbungskosten pomniejszają podstawę opodatkowania, a nie sam podatek. Kwota wyliczona przez kalkulator nie jest więc pieniędzmi, które urząd przelewa na konto. Realna różnica w podatku zależy od krańcowej stawki podatkowej, a więc od wysokości dochodu, oraz od tego, ile Lohnsteuer pobrano już z wypłat w ciągu roku.
Ten kalkulator celowo nie pyta o brutto, klasę podatkową, wynagrodzenie małżonka, Kirchensteuer ani ubezpieczenie zdrowotne. Żadna z tych danych nie jest potrzebna do policzenia samych kosztów podwójnego gospodarstwa, a ich zebranie sugerowałoby, że narzędzie prognozuje rozliczenie roczne. Nie prognozuje.
Narzędzie nie oblicza też Progressionsvorbehalt, polskiego podatku, ulgi na dzieci, wspólnego rozliczenia małżonków ani pełnego Einkommensteuer. Nie przewiduje również decyzji Finanzamt.
Dokumenty, które warto zachować
Wytyczne BMF wskazują, że istnienie podwójnego gospodarstwa i finansowy udział w prowadzeniu gospodarstwa w miejscu własnego Hausstandu należy co do zasady wykazać w zeznaniu rocznym. Koszty drugiego mieszkania trzeba zasadniczo udokumentować pojedynczo; oszacowanie jest możliwe tylko wtedy, gdy koszty co do zasady bezspornie powstały.
Warto zachować: umowę najmu albo akt własności obu mieszkań, rozliczenia opłat eksploatacyjnych, decyzje o Zweitwohnungsteuer, potwierdzenia Rundfunkbeitrag, faktury za wyposażenie, dowody przelewów na rzecz głównego gospodarstwa, rachunki za media w Polsce oraz dowody podróży: bilety, rachunki za paliwo, przejazdy autostradowe.
Przy powrotach do domu przydaje się prosta ewidencja dat wyjazdów i powrotów. Przy dietach — kalendarz nieobecności z rozróżnieniem dni pełnych oraz dni przyjazdu i wyjazdu, a także informacja o posiłkach zapewnionych przez pracodawcę.
Jeżeli pracodawca zwracał koszty, zachowaj rozliczenia pokazujące kwotę i sposób jej opodatkowania. To one decydują o pomniejszeniu odliczenia.
Najczęstsze błędy
Pierwszy błąd to traktowanie meldunku w Polsce jako wystarczającego dowodu własnego gospodarstwa. Drugi — założenie, że małżonek mieszkający w Polsce sam z siebie gwarantuje odliczenie. Trzeci — przyjęcie, że przelew przekraczający 10% kosztów zamyka ocenę udziału finansowego.
Dalej: liczenie 52 powrotów do domu bez sprawdzenia, ile podróży faktycznie się odbyło; wpisywanie odległości w obie strony zamiast w jedną; doliczanie codziennych dojazdów z drugiego mieszkania do pracy jako powrotów rodzinnych; naliczanie diet za cały rok zamiast za pierwsze trzy miesiące.
Częstym błędem jest też wrzucanie mebli i sprzętu do limitu 1000 EUR albo odwrotnie — zakładanie, że każdy zakup wyposażenia można odliczyć jednorazowo w pełnej wysokości. Rodzaj i wartość przedmiotu mogą wymagać rozłożenia kosztu w czasie.
Na końcu: pominięcie zwolnionych zwrotów pracodawcy, doliczanie 1230 EUR do kosztów zamiast traktowania tej kwoty jako progu oraz odczytanie wyniku jako kwoty, którą Finanzamt wypłaci.
Metodologia
Silnik obliczeniowy jest czystym modułem `calculateDoubleHousehold(input)` w `src/utils/germanDoubleHousehold.mjs`, a stawki, limity i progi są zapisane jawnie w `src/data/germanDoubleHouseholdRules.mjs`. Warstwa prezentacji i kontroler DOM są osobnymi modułami i nie powielają żadnego wzoru. Kalkulator nie wybiera stawki na podstawie bieżącej daty — rok podatkowy jest wyłącznie jawnym wyborem użytkownika.
Stawki Entfernungspauschale dla powrotów do domu pochodzą ze wspólnych danych reguł używanych także przez kalkulator dojazdów, ponieważ przepis odsyła do tej samej stawki. Limit 4500 EUR nie jest z tych danych przejmowany, bo do powrotów nie ma zastosowania.
Kwoty są liczone w centach na liczbach całkowitych, a udział finansowy w punktach bazowych, więc wynik nie zależy od zaokrągleń arytmetyki zmiennoprzecinkowej. Porównanie z progiem 10% jest wykonane jako `wkład × 10 > koszty`, dlatego dokładne 10% nigdy nie przechodzi progu. Odległość jest obcinana do pełnych kilometrów, a wynik końcowy nigdy nie spada poniżej zera.
Kolejność obliczeń: ocena warunków, koszty zakwaterowania wobec limitu miesięcznego z przeniesieniem niewykorzystanej części limitu w tym samym roku, wyposażenie jako osobna kategoria, powroty do domu według wybranego środka transportu, pierwsza i ostatnia podróż, diety pierwszych trzech miesięcy liczone osobno dla pełnych dni i osobno dla dni przyjazdu oraz wyjazdu, przeprowadzka i inne koszty, pomniejszenie o zwolnione zwroty pracodawcy, dodanie innych Werbungskosten, porównanie z Arbeitnehmer-Pauschbetrag.
Limit jednej Familienheimfahrt tygodniowo sprawdzamy na kalendarzu, a nie na średniej liczbie tygodni w miesiącu. Daty okresu są parsowane własnym parserem ISO na liczbach całkowitych, bez obiektu `Date`, więc wynik nie zależy od strefy czasowej ani od zegara urządzenia. Tydzień biegnie od poniedziałku do niedzieli zgodnie z ISO-8601, a okres rozpoczęty lub zakończony w środku tygodnia zajmuje ten tydzień w całości. Przy opcji „trwa nadal” okres kończy się 31 grudnia wybranego roku podatkowego, nigdy bieżącą datą systemową. Miesiące zakwaterowania nadal decydują o limicie 1000 EUR i nie są przeliczane na dni; kalkulator sprawdza, czy zakres dat i zakres miesięcy sobie nie przeczą.
Rozbieżność między źródłami: pismo BMF odtworzone w załączniku 14 do Lohnsteuer-Handbuch 2026 opisuje jeszcze dla lat 2024–2026 podział 0,30 EUR za pierwsze 20 kilometrów i 0,38 EUR dalej. Aktualny tekst § 9 ust. 1 zd. 3 pkt 4 zd. 2 EStG oraz zestawienie tabelaryczne tego samego handbooka podają jednolitą stawkę 0,38 EUR od pierwszego kilometra. Pierwszeństwo ma tekst ustawy, dlatego dla 2026 roku kalkulator stosuje jedną stawkę 0,38 EUR. Druga rozbieżność jest wyłącznie redakcyjna: wytyczne odsyłają do „zd. 5–9” punktu 5, a obowiązujący przepis ma w tym punkcie osiem zdań; treść reguł pozostaje ta sama.
Narzędzie nie oblicza podatku dochodowego, zwrotu podatku, Progressionsvorbehalt, polskiego podatku, ulgi na dzieci, wspólnego rozliczenia małżonków ani pełnego Einkommensteuer. Nie przewiduje też decyzji Finanzamt.
Ostatnia weryfikacja merytoryczna: 2 sierpnia 2026 r.. Reguły dla lat 2025 i 2026 pochodzą wprost z przepisów i wytycznych wskazanych w źródłach.
Oficjalne źródła
Reguły w kalkulatorze pochodzą wyłącznie z niemieckich źródeł urzędowych: tekstu ustawy oraz urzędowego Lohnsteuer-Handbuch. Nie opieramy zasad obliczeń na blogach podatkowych, kancelariach, portalach finansowych ani snippetach wyszukiwarki.
- 01§ 9 EStG — Werbungskosten, doppelte Haushaltsführung i Verpflegungspauschalen
Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz
Definicja podwójnego gospodarstwa i własnego Hausstandu, limit 1000 EUR miesięcznie, jedna Familienheimfahrt tygodniowo po 0,38 EUR za kilometr odległości, brak odesłania do limitu 4500 EUR, wyłączenie powrotów samochodem pracodawcy, diety 28 i 14 EUR, granica trzech miesięcy, przerwa czterotygodniowa oraz pomniejszenia za posiłki 20% i 40%.
- 02§ 9a EStG — Pauschbeträge für Werbungskosten
Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz
Arbeitnehmer-Pauschbetrag w wysokości 1230 EUR.
- 03Lohnsteuer-Handbuch 2026 — § 9 EStG wraz z R 9.11
Bundesministerium der Finanzen
Wytyczne do § 9 EStG. R 9.11 ust. 6 pkt 1 przesądza, że pierwsza i ostatnia podróż przy zmianie mieszkania rozlicza się według zasad kosztów podróży, a pkt 2 — że ryczałt dotyczy jednej faktycznie wykonanej podróży tygodniowo.
- 04Lohnsteuer-Handbuch 2026, załącznik 25 III — pismo BMF o kosztach podróży z 25 listopada 2020 r.
Bundesministerium der Finanzen
Rz. 101 — próg 10% udziału finansowego i katalog uprawnień do mieszkania. Rz. 106–108 — zakres limitu 1000 EUR oraz wyłączenie wyposażenia wraz z uproszczeniem 5000 EUR. Rz. 110 — przeniesienie niewykorzystanego limitu między miesiącami tego samego roku. Rz. 111 — limit jako kwota miesięczna, bez przeliczania na dni.
- 05Lohnsteuer-Handbuch 2026, załącznik 14 — Entfernungspauschalen
Bundesministerium der Finanzen
Rz. 28 — przy Familienheimfahrten nie obowiązuje limit 4500 EUR, przy przelotach przyjmuje się koszty rzeczywiste, a zwolnione świadczenia pracodawcy zalicza się na poczet ryczałtu.
- 06Lohnsteuer-Handbuch 2026 — zestawienie tabelaryczne do § 9 EStG
Bundesministerium der Finanzen
Zbiorcze potwierdzenie stawek dla podwójnego gospodarstwa: pierwsza i ostatnia podróż 0,30 EUR za kilometr, jedna podróż tygodniowo 0,38 EUR za kilometr odległości, diety 14/28 EUR w pierwszych trzech miesiącach i brak diet od czwartego miesiąca, koszty noclegu w kraju najwyżej 1000 EUR.
Zasady metodologii serwisu opisujemy osobno: jak przygotowujemy i aktualizujemy kalkulatory.